زبان انگلیسی شاسکوه

تقدس عدد هفت

     در اسلام و حتی در بین مذاهب و ادیان دیگر، عدد7 را عددی مقدس  و گرامی می شمارند.  از این رو در این خصوص مطالبی ذکر خواهد شد که جالب توجه و درخور اهمیت است .

     از طرفی روانشناسان معتقدند اولین عددی که نوزاد در ابتدای تکلم یاد می گرد وبه کار می برد همین عدد 7 است . شاید این یک  الهام خدادادی یا فطری باشد. پس عناوین زیر را که همراه باعدد7 بیان می شوند ملاحظه بفرمایید :

هفت فلک :

      شامل: ماه، تیر، ناهید، خورشید، بهرام، برجیس و کیوان.

     به محل قرار گرفتن هرکدام «فلک» گفته می شود.

     قدما زمین را ساکن و مرکز عالم می دانستند و معتقد بودند، آفتاب وسایر کرات هفت گانه همه به دور زمین درحال گردش هستند وگردش آنها هم دَوَران است؛ بدین سبب مدار آن ها را  فلک و به فارسی چرخ می نامیدند و مراد از آسمان ها نیز همان است و هفت آسمان یا «سماوات سبع» ، هفت چرخ یا هفت طاق و غیره که گفته شده، همان چرخ فلک اراده شده است. نام سیارات سبع نزدیک به زمین عبارت است از:

     ماه، تیر، ناهید، خورشید، بهرام، برجیس و کیوان.

     ابونصر فارابی درکتاب «نصاب الصبیان»  نوشته است:

     «هفت کوکب که هست عالم را

     گاه از اشیاء نظام  و گاه خلل

     قمر است و عطارد و زهره

     شمس و مریخ مشتری و زحل»

 9فلـک:

      دربـالای هفت فلک،فلک ابـروح است که مرکز کواکـب ثابت اسـت و آن را فلک هشتم خوانند و فلک نهم، «فلک الافـلاک» نامیده می شود که آسمان همـه ی آســمان هاست و محیط بر تمام آن ها و به نام های فلک اعظم، فلک اطلس و فلک محیط نیز خوانده شده است و به صورت ظاهر ، مراد از کرسی و عرش ، فلک هشتم و نهم است.

     مجموع این هیأت کواکب را نه فلک یا نه طاق مینا و غیره نامیده اند.

     «زمین درزیر این نه سقف مینا

     چو خشخاشی بُوَد بر روی دریا»

      ظهیرالدّین فاریابی در مدح قزل ارسلان میگوید:

     «نه کرسی فلک نهد اندیشه زیر پای

     تابوسه به رکاب قزل ارسلان دهد »

     به اعتقاد دانشمندان و حکمای قدیم، گردش کواکب در سرنوشت و زندگانی انسان تأثیری عظیم داشته و موجب خوشبختی یا بدبختی وی شده است. چنانچه ستاره و برجی در هنگام تولد کودکی ، از افق مشرق طلوع، می کرد طالع وی و سرنوشت او را معین می کردند.

     معتقدان به تأثیر کواکب در وجود انسان ، کواکب هفت گانه را دو قسمت کرده اند:

     زهره و مشتری ، ستارگان سعدو مریخ و زهل ، ستارگان نحس. زهره را سعد اصغر و مشتری را سعد اکبر خوانده اند. بهرام را نحس اصغر و زهل را نحس اکبر گفته اند. سه کوکب دیگر را تابع خوانده اند. یعنی هر یک که با ستاره سعد قرین و جمع شود، سعد و اگر با نحس جمع شود، نحس خوانده می شد.

چهار سمت:

      مغرب، مشرق، شمال، جنوب. به این چهار سمت باختر و خاور، شمال و نیم روز هم گفته اند.

جهات ستّه یا شش جهت:

     این چار سمت به اضافه بالا و پایین  را جهات ستّه می گویند.

امهات اربعه یا امهات سفلی(مقابل آباء علوی) عبارتند از : چهار عنصر یا عناصر اربعه که شامل آب، خاک، باد و آتش است که به نام های چهار گوهر یا چهار آخیش هم، معروفند.

     حکما، عناصر و طبایع چهارگانه را امهات و ستارگان و افلاک را آباء خوانده اند.

موالید ثلاث و فرزندان سه گانه نیز، عبارتند از: جماد، حیوان و نبات که به اعتقاد قدما از ازدواج یا تأثیر آباء سبعه با امهات اربعه تولید و پیدا  شده اند.      

هفت برادران و هفت خواهران :

     کنایه از بنات النش است که به نام های هفت برادران، دب اکبر یا خروس بزرگ نیز خوانده شده اند.

هفت مردان:

     آن را هفت تنان نیز خوانده اند. هفت تن از بزرگان و نیکان هستند که می گویند ، قوام دنیا بستگی به وجود آنان دارد و عبارتند از: ابدال، اوتاد، اقطاب، اخبار، غوث، نُجَبا  و نُقَبا که زمین هیچ گاه از آنان خالی نیست. تعدادشان معین است و اگر یکی بمیرد، خدا دیگری را به جای او برمی گزیند.

هفت پدران:

     هفت پدران یا آباء سبع، مراد هفت فلک است. هفت سیاره و هفت کوکب نیز خوانده شده اند.

هفت اقلیم:

     قدما خشکی های روی زمین را که ربع مسکون نامیده اند، به هفت قسمت کرده، و هر قسمتی را اقلیم می نامیدند و همه ی آن ها را اقالیم سبع یا هفت کشور یا هفت اقلیم یا هفت دکان نیز می گفتند.

     اقلیم ها عبارتند از : 1- اقلیم هندوان     2- اقلیم عرب و جشیان     3- مصر و شام      4- ایرانشهر یا کشور ایران     5- صقلاب و روم     6- ترک یأجوج     7- چین ماچین.

هفت دریا:

     قسمت های مهم آب های روی زمین نیز در قدیم، هفت قسمت گردیده و هفت دریا یا هفت محیط یا هفت آب و هفت بحر نیز خوانده شده است. این هفت دریا عبارتند از:

1- دریای اخضر (بحر چین که همان اقیانوس کبیر می باشد)      2- دریای عمان     3- دریای قلزم (بین مصر و عربستان ) یا بحر احمر یا دریای سرخ     4- دریای ابیض    5- بحر اسود یا دریای سیاه     6- دریای هند     7- دریای خزر

هفت اعضا (یا هفت ارکان یا هفت اندام):

     سر و سینه، شکم و دو دست، و دو پا را گفته اند.

هفت سبع:

     به معنی قرآن. بعضی قاریان در سابق، قرآن را به هفت قسمت کرده، آن را هفت منزل نیز می گفته اند و هر قسمتی را در یک روز می خواندند و در یک هفته آن را ختم می کردند.

     «اگر خود هفت سبع از بر بخوانی

     چو آشفتی الف با تا ندانی»

هفت در هفت یا هر هفت کرده:

     هفت ماده است که زنان در سابق خود را بدان می آراستند؛ شامل: حنا، سرمه، وسمه، سرخاب یا غازه، سفید آب یا زرک و غالیه که بوی خوش دارد.

هفت دوزخ:

     هفت طبقه ی دوزخ که نام برخی در فارسی مشهور است، عبارتند از: 1- سقر     2- سعیر    3- لظی     4- حطمه     5- جحیم     6- جهنم     7- هاویه

     رحمت خداوند از غضب او بیشتر است چون جهنم هفت طبقه است و بهشت هشت طبقه.

هشت بهشت:

     1- خلد     2- دارالسلام     3- دارالقرار     4- جنت عدن     5- جنت المأوی     6- جنت النعیم     7- علیین     8- فردوس.

                                                 نویسنده: افشین مرادی

                                                 برگرفته از: ماهنامه ی نگاه ، شهریور86